Jusèp Loís Sans, autor a La Mañana

03
nov.

Er Estat non complís era Carta europèa des lengües regionaus o minoritàries (III). Encastres sociosanitari e dera Administracion der Estat

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Er informe deth Conselh d’Euròpa indicant es incompliments der Estat espanhòl, damb era lengua occitana, tòque diuèrsi encastres. Bèth un ei responsabilitat dera Generalitat de Catalonha e deth Conselh Generau d’Aran, però er informe deth Conselh d’Euròpa senhale ar Estat coma solet responsable des incompliments, en tot tier en compde qu’ei er Estat qui hè […]

27
oct.

Er Estat non complís era Carta europèa des lengües regionaus o minoritàries (II). Era escòla

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Er Estat espanhòl ei eth responsable des documents que signe a nivèu internacionau. Era Carta europèa des lengües regionaus o minoritàries e eth Conselh d’Euròpa li rebremben que non complís es sòns compromesi en emplec der occitan en sistèma educatiu. En 2001 er Estat se comprometec a “ua educacion preescolara en occitan” e ad açò […]

20
oct.

Er Estat non complís era Carta europèa des lengües regionaus o minoritàries (I)

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Era Carta europèa des lengües regionaus o minoritàries ei un tractat deth Conselh d’Euròpa adoptat en 1992. Contemple mesures de proteccion entàs lengües emplegades tradicionaument pes ciutadans. S’i recuelhen dus nivèus de proteccion: eth des lengües oficiaus (nivèu III) e es autes (nivèu II). Entà qu’un Estat i sigue compromés a d’auer signat era Carta […]

13
oct.

Eth Dia des Lengües

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Eth 26 de seteme de 2001 siguec proclamat peth Conselh d’Euròpa amassa damb era Union Europèa coma eth Dia Europèu des Lengües. Ara se celèbre cada an. Eth 26 de seteme passat se realizèren au mens tres actes enes qu’era lengua occitana auec ua especiau trascendéncia. A mès, dus dies abans, se hec public er […]

29
set.

Convèrsa damb Eric Fraj

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Eth passat dimèrcles 18 de seteme, Eric Fraj visitèc er Institut d’Estudis Aranesi-Acadèmia aranesa dera lengua occitana. A estat ua aunor e mos a permés d’auer ua convèrsa interessanta. Eric Fraj ei poèta, un creador, que lamente qu’er occitan patís era pèrta dera autenticitat dera lengua, qu’ei excessivament fondada sus er escrit e qu’açò provòque […]

15
set.

De Catalonha o en Catalonha

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Er Estatut d’Autonomia de Catalonha, que hè oficiau er occitan, a, en sòn redactat, un detalh que me cride era atencion. Ditz, en catalan, que “El català és la llengua oficial de Catalunya. També ho és el castellà, que és la llengua oficial de l’Estat espanyol”. E en madeish article destaque que “La llengua occitana, […]

08
set.

Ua petita reflexion sociolingüistica

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Enes darrèrs 40 ans auem auut diuèrsi estudis sus eth coneishement e er emplec der occitan aranés. Damb Tèrra aranesa i auec uns prumèrs apropaments, personaument tanben è publicat ath long d’aguesti ans bèra recerca (a nivèu sociau, escolar…), s’a hèt bèth estudi des de bèra universitat… En 1986, era Generalitat publiquèc eth trabalh de […]

01
set.

Er eo-naviego e er aranès

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Era situacion der asturian contraste damb era deth catalan e era der occitan aranés. En Astúries er asturian non ei lengua oficiau. Eth president, de soca socialista, deth Principat d’Astúries, Adrian Barbón, a dit, recentament, que volerie qu’er asturian, siguesse oficiau. Tanben volerie qu’eth galhèc que se parle ena part oest d’Astúries coneishut coma eo-naviego, […]

25
ag.

Es moviments occitanocatalans e era extrema dreta

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Enes dues darrères edicions dera trobada occitanocatalana, organizada peth CAOC, en Pòrt de Salau, s’an hèt discorsi referits ara extrema dreta. Ei mès, ena amassada d’enguan i auec un petit incident produït per un enfrentament verbau damb partidaris d’Aliança Catalana. I an rasons mès poderoses qu’era lengua entà aluenhar-mos dera extrema dreta. Eth tracte des […]

18
ag.

Lo que / çò que

Jusèp Loís Sans / 2 anys
0
5 min read

Era normalizacion sociau dera lengua occitana d’Aran, enes darrèrs ans, a comportat eth sòn major grau de transformacion. I an auut cambis. Metegam, per exemple, que non se podie/pòt adméter coma normau er emplec dera preposicion “hasta” o “asta”, fòrça estenuda, e producte dera influéncia deth castelhan; cau reconduïr eth sòn emplec; ac cau hèr. […]